เมื่อวันที่   4 กันยายน 2555 คณะประสานงานขบวนชุมชน ภาคตะวันตก ร่วมกับสถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (พอช.) จัดประชุมการวางแผนการสื่อสารของขบวนชุมชนจังหวัด  3  จังหวัด ได้แก่ จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ จังหวัดเพชรบุรี และจังหวัดสมุทรสาคร   ที่ศูนย์เรียนรู้ชุมชนบ้านไร่ ต.บ้านไร่เก่า อ.สามร้อยยอด จ.ประจวบคีรีขันธ์ โดยมีวิทยากรให้ความรู้เรื่องการวางแผนการสื่อสารต่อสาธารณะคือ นายพิภพ พานิชภักดิ์ สื่อมวลชนอิสระ

นางอุดมศรี ศิริลักษณาพร หัวหน้าสำนักสื่อสารสาธารณะ พอช. ได้กล่าวถึงภาพรวมของการสื่อสารงานขบวนชุมชนว่า ที่ผ่านมาในขบวนชุมชนเองมักพบว่าคนที่มีข้อมูลการพัฒนาในพื้นที่มักไม่ใช่คนทำงานด้านการสื่อสาร ขณะที่คนทำงานด้านการสื่อสารก็พร้อมจะทำงานเต็มที่แต่ไม่มีข้อมูล

ดังนั้นจึงได้มีการปรับแผนการทำงานขบวนชุมชนหรือขบวนจังหวัดใหม่ โดยทุกครั้งที่มีการวางแผนการทำงานให้มีการบรรจุแผนการสื่อสารไปพร้อมกันด้วย โดยช่องทางในการสื่อสารนั้นมีอยู่มากมาย มิใช่ว่าจะเป็นแต่การทำงานกับสื่อใหญ่ๆ เท่านั้น แต่การสื่อสารนั้น ทำได้หลายระดับ เช่น การประชุมก็เป็นการสื่อสาร การทำป้ายรณรงค์ต่างๆ ก็เป็นการสื่อสาร การพบผู้ว่าฯ นายอำเภอ ชาวบ้าน ก็เป็นการสื่อสาร ทุกคนสามารถคิดได้อย่างไร้ขีดจำกัด

เช่นเดียวกับที่ นายพิภพ พานิชภักดิ์ สื่อมวลชนอิสระ ได้เท้าความถึงการทำงานก่อนหน้านั้นว่า การทำงานของตนตลอดหลายปีที่รายการโทรทัศน์ของเดอะเนชั่นนั้น หลายครั้งทุ่มเทการทำงานไปอย่างมาก ทั้งการถ่ายทำและการศึกษาข้อมูล แต่ใช้เวลาในการเผยแพร่เพียงไม่กี่นาทีแล้วก็จบ บางครั้งอาจส่งผลสะเทือนต่อสังคมบ้าง แต่บางครั้งก็ผ่านเลยไป ในขณะที่ปัญหาต่างๆ ของชาวบ้านยังคงอยู่

“ยกตัวอย่างเช่น ผมเคยทำเรื่องแม่น้ำโขง ทำกันหลายปี สิบกว่าตอน แต่ถามว่าส่งผลอะไรกับแม่น้ำโขงไหม -เปล่า แม่น้ำโขงก็ยังมีโครงการพัฒนาต่างๆ ต่อไปไม่หยุด ผมรู้สึกเลยว่ามันไม่ได้ผล”

ดังนั้น เขาจึงเห็นว่าการที่เราจะฝากความหวังไว้ที่สื่อมวลชนส่วนกลางเพียงอย่างเดียวนั้นไม่เพียงพอ เพราะสิ่งสำคัญคือการสื่อสารกับคนในท้องถิ่นเพื่อให้คนในท้องถิ่นลุกขึ้นมาสู้ ลุกขึ้นมาปกป้องทรัพยากร หรือปกป้องผลประโยชน์ของชุมชนเอง นั่นคือสิ่งที่ดีที่สุด

“แม้ไม่มีสื่อมวลชนส่วนกลางจะมาทำข่าวหรือไม่ก็ไม่เป็นไร เพราะข่าวของชุมชนเรา คนที่จะสนใจก็จะมีแต่คนในชุมชนเรา แต่การลงข่าวของสื่อส่วนกลางนั้น แม้จะมีคนดูมาก แต่ถ้าคนอื่นที่เขาไม่ได้เกี่ยวข้อง ไม่มีส่วนได้เสียร่วมกับเราด้วย เขาก็ไม่สนใจ”

ขณะที่ นางสาวนวลฉวี บุญจันทร์ จากกองทุนสวัสดิการคลองตัน ต.บ้านแพ้ว จ.สมุทรสาคร ก็ได้เล่าประสบการณ์การเริ่มต้นของกองทุนว่า จากที่แต่แรกกองทุนมีสมาชิกเพียงไม่กี่คน แต่ก็ได้สื่อจากวิทยุชุมชน โดยทางทีมงานของตนได้เข้าไปจัดรายการวิทยุและสื่อสารออกไป จนในที่สุดกองทุนสวัสดิการคลองตัน ก็ประสบความสำเร็จและขยายงานไปสู่รูปแบบอื่นๆ อีกมากมาย

จากนั้น ขบวนองค์กรชมุชนทั้ง 3  จังหวัด ได้วางแผนการทำงานสื่อสารในจังหวัดของตนเอง ทั้งการสื่อสารภายในการสื่อสารกับภายนอก โดยจังหวัดสมุทรสาคร นางสาวนวลฉวี บุญจันทร์ และเพื่อนระบุว่า ต้องการสื่อสารการขับเคลื่อนตัวชี้วัดความสุขมวลรวมของชุมชนเป็นเรื่องหลัก และถือเป็นยุทธศาสตร์ของขบวนชุมชนจังหวัด ซึ่งที่ผ่านมาทำมาแล้ว 10 ตำบลจากการสนับสนุนของอ.ไพบูลย์ วัฒนธรรม ในปี 55-56  มีเป้าหมายในการทำแผนตัวชี้วัดความสุขในอีก 10  ตำบล ซึ่งภายใต้แผนตัวชี้วัดความสุขมวลรวมของชุมชนในตำบล จะครอบคลุมงานพัฒนาในประเด็นต่างๆ  เช่นสวัสดิการชุมชน ปัญหาด้านสิ่งแวดล้อม ทรัพยากรธรรมชาติ โรงเหล็ก ถ่านหิน ปลาป่น ผังเมือง บ้านมั่นคง เกษตรธรรมชาติ องค์กรการเงิน ภัยพิบัติ ฯลฯ หลายพื้นที่มีสภาองค์กรชุมชนเป็นแกนในการขับเคลื่อน 

สำหรับช่องทางการสื่อสารมีอยู่หลายช่องทาง ได้แก่ สถานีโทรทัศน์ท้องถิ่นที่ออกอากาศผ่านเคเบิ้ลทีวี 2 สถานี คือช่อง MC ในอำเภอมหาชัย และช่อง SPH ในอำเภอกระทุ่มแบน ซึ่งทั้งสองสถานีได้ให้ความร่วมมือเป็นอย่างดี นอกจากนี้ยังมีสถานีวิทยุชุมชน 2 สถานี คือคลื่น 106.25 FM และ 90.75 FM ไปจนถึงหนังสือพิมพ์ท้องถิ่น สื่อออนไลน์ จดหมายอิเลคทรอนิกส์ เอกสาร-หนังสือเชิญ หอกระจายข่าว

จังหวัดประจวบคีรีขันธ์ ต้องการสื่อสารการขับเคลื่อนงานสวัสดิการชุมชน โดยเฉพาะการรายงานด้านการเงิน รวมถึงความคืบหน้า ข่าวสารต่างๆ ที่ต้องการบอกให้สมาชิกรับทราบ ดังนั้น จึงใช้ช่องทางการสื่อสารผ่านทางวิทยุชุมชน จดหมายอิเลคทรอนิกส์ โทรศัพท์ การประชุม จัดเวทีสาธารณะ รวมถึงกรณีต้องการรณรงค์ให้มีสมาชิกเพิ่มขึ้นก็จะใช้สติ๊กเกอร์ แผ่นพับ มาช่วยเป็นเครื่องมือ

และ จังหวัดเพชรบุรี มีความต้องการสื่อสารในเรื่องสภาองค์กรชุมชน เพราะต้องการพัฒนาคุณภาพสภาฯและความเข้าใจของแกนนำของสภาองค์กรชุมชนที่จัดตั้งแล้ว ซึ่งต้องลงพื้นที่และอาจจะจัดให้มีการไปดูงานของสภาองค์กรชุมชนในพื้นที่อื่นๆที่ดำเนินงานตามภารกิจแล้ว เพื่อให้มีการแลกเปลี่ยน เสริมสร้างกำลังใจคณะทำงาน และหาได้วิธีการ แนวทาง มาปรับใช้ในการทำงาน

ทั้งนี้เครื่องมือสื่อสารที่จังหวัดเพชรบุรีจะใช้เป็นสื่อเชื่อมต่อกับชาวบ้านคือ วิทยุชุมชน หนังสือพิมพ์ สถานีโทรทัศน์ ป้ายรณรงค์ โดยคณะวางแผนการสื่อสารของจังหวัดเพชรบุรีเห็นว่า ถ้าสภาองค์กรชุมชนทำตนให้เป็นที่รู้จักมากขึ้นก็จะยิ่งสื่อสารกับคนในชุมชนได้ง่ายขึ้น แต่ทั้งนี้ก็ขึ้นอยู่กับสภาฯ จะต้องแสดงตนให้เป็นที่ประจักษ์หรือพูดง่ายๆ ว่า ต้องทำงานจริงจังและให้เห็นผลจึงจะทำให้คนในชุมชนให้ความสนใจมากขึ้น