เมื่อวันที่ 1 ตุลาคม 2555 ที่ผ่านมา สหพันธ์พัฒนาองค์กรชุมชนคนจนเมืองแห่งชาติ (สอช.) เครือข่ายเพื่อการแก้ไขปัญหาที่ดินแนวใหม่ (ผังตำบล), เครือข่ายแก้ไขปัญหาที่ดิน ๓ จังหวัดชายแดนภาคใต้, เครือข่ายพัฒนาสิ่งแวดล้อมคูคลอง, เครือข่ายที่ดินรถไฟ และเครือข่าย คปอป. ยื่นข้อเสนอต่อนางสาวยิ่งลักษณ์ ชินวัตร นายกรัฐมนตรี ผ่าน นพ.ประสิทธิ ชัยวิรัตน์ รองเลขาธิการนายกฯ เพื่อให้การแก้ไขปัญหาที่ดินทำกินและที่อยู่อาศัยเป็นวาระแห่งชาติ โดยขอให้รัฐบาลแต่งตั้งคณะกรรมการแก้ไขปัญหาดังกล่าว อีกทั้งยังได้ยื่นข้อเสนอต่อผู้แทนสหประชาติประจำประเทศไทย และกระทรวงคมนาคม
ในวาระโอกาสของการจัดงาน World Habitat Day 2012 ภายใต้หัวข้อ "Changing Cities, Building Opportunities" หรือ “เปลี่ยนเมืองสร้างโอกาส” ที่สหประชาชาติได้กำหนดให้วันจันทร์แรกของเดือนตุลาคมของทุกปีเป็นวันที่อยู่อาศัยโลก ที่มีความคิดจะสะท้อนให้เห็นถึงสภาพเมืองของเราและสิทธิขั้นพื้นฐานของพลเมืองอย่างเพียงพอ ซึ่งเป็นความรับผิดชอบร่วมกันสำหรับอนาคตของที่อยู่อาศัยของมนุษย์ ด้านสหพันธ์พัฒนาองค์กรชุมชนคนจนเมืองแห่งชาติร่วมกับเครือข่ายชุมชนอื่นๆ ได้ร่วมเดินรณรงค์ในวันที่ 1 ตุลาคม 2555 พร้อมเสนอรัฐบาล 10 ข้อ เพื่อเร่งแก้ปัญหาที่อยู่อาศัยและที่ดินทำกิน
สำหรับ 10 ข้อเสนอทางนโยบายของเครือข่ายฯ นายพรเทพ บูรณบุรีเดช ผู้ประสานงานสหพันธ์พัฒนาองค์กรชุมคนจนเมืองแห่งชาติ ระบุว่า
- ขอให้มีการแต่งตั้งคณะกรรมการแก้ไขปัญหาที่อยู่อาศัย และที่ดินแห่งชาติ โดยมีองค์ประกอบของรัฐบาล/หน่วยงานที่เกี่ยวข้องและภาคประชาชนเข้าไปมีส่วนร่วม
- ขอให้รัฐบาลเร่งรัดออกกฎหมายในการรับรองสิทธิชุมชนในการจัดทรัพยากร ที่ดิน น้ำ ป่าไม้ และทะเล เพื่อรองรับการจัดการที่ดินและที่อยู่อาศัยโดยชุมชนท้องถิ่น เพื่อให้ชุมชนสามารถดูแลแผ่นดินเกิดด้วยการถือครองระบบโฉดร่วมกันทั่งชุมชน
- ขอให้รัฐบาลได้กระจายอำนาจการจัดการที่อยู่อาศัย ที่ดินทำ กินและการจัดการทรัพยากรไปที่ชุมชนท้องถิ่น ได้แก่
3.1 ให้ชุมชนท้องถิ่นมีบทบาทสำคัญในการวางผังเมือง ผังการใช้ประโยชน์ที่ดิน การคุ้มครองพื้นที่เกษตรกรรม
3.2 ให้มีการแก้ไขกฎหมายจัดตั้งอปท. ให้มีอำนาจหน้าที่ในการจัดการที่อยู่อาศัยที่ดิน และทรัพยากรธรรมชาติ และระหว่างที่เสนอแก้ไขกฎหมายให้เร่งรัดกระทรวงมหาดไทยดำเนินการตามมติคณะกรรมการกระจายอำนาจฯ ในการพิจารณาแก้ไขระเบียบ หนังสือสั่งการที่เกี่ยวข้องกับการดำเนินการจัดการที่อยู่อาศัย และที่ดินทำกินให้เอื้อต่อการปฏิบัติหน้าที่ขององค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นโดยเร็ว
3.3 กระจายอำนาจการตัดสินใจในการแก้ไขปัญหาที่ดินที่อยู่อาศัยให้ได้ข้อยุติในระดับท้องถิ่นและจังหวัดให้มากที่สุดโดยให้มีระเบียบรองรับการจัดตั้งคณะกรรมการแก้ไขปัญหาที่ดินและที่อยู่อาศัยระดับจังหวัดที่ผู้ว่าราชการจังหวัดเป็นประธาน มีองค์ประกอบคณะกรรมการจากหน่วยงานทีเกี่ยวข้อง ผู้แทนชุมชน และผู้แทนท้องถิ่น
4.ขอให้รัฐบาลเร่งรัดดำเนินการตามนโยบายรัฐบาลในเรื่องการให้โอกาส
ประชาชนที่มีฐานะยากจนได้มีที่อยู่อาศัยเป็นของตนเอง หรือมีที่อยู่อาศัยพร้อมการสร้างอาชีพเพื่อการดำรงชีวิตอย่างมีศักดิ์ศรีความเป็นมนุษย์โดยสนับสนุนการดำเนินงานตามโครงการบ้านมั่นคงอย่างต่อเนื่อง ในส่วนงบประมาณสนับสนุนสินเชื่อ 3,0001,200 ล้านบาท และให้ส่งเสริมสนับสนุนเครือข่ายชุมชนให้เกิดการทำผังระดับตำบล 3,000 ล้านบาท
5.ในการดำเนินการโครงการขนาดใหญ่ตามนโยบายรัฐบาล เช่น รถไฟรางคู่ รถไฟความเร็วสูง รถไฟฟ้าในพื้นที่กรุงเทพฯ การสร้างเขื่อนริมคลอง ฯลฯ ขอให้มีการตั้งงบประมาณหรือกองทุนรองรับการแก้ไขทั้งด้านที่ดิน ที่อยู่อาศัย และการเยียวยาผู้ที่ได้รับผลกระทบไว้ในโครงการอย่างชัดเจน
6.ขอให้รัฐบาลเร่งรัดการดำเนินการตามนโยบายของรัฐบาลในการปฏิรูปการจัดการที่ดินโดยมีการกระจายสิทธิที่ดินอย่างเป็นธรรม โดยใช้มาตรการทางภาษี และการจัดตั้งธนาคารที่ดิน ให้แก่คนจน และเกษตรกรรายย่อยพิจารณาให้ประชาชนได้ใช้ประโยชน์ที่ดินทิ้งร้างของทางราชการตามประเภทที่ดิน หรือที่ดินที่ประชาชนได้ครอบครองอยู่อาศัยทำกินมาแล้ว โดยให้เร่งให้สถาบันบริหารจัดการธนาคารที่ดิน สนับสนุนงบประมาณกองทุนที่ดินที่กระจายไปสมทบกองทุนที่อยู่อาศัย และที่ดินทำกินในระดับจังหวัดและระดับตำบล
7.ขอให้รัฐบาลเร่งรัดที่ดินที่ประชาชนถือครองการดำเนินการตามนโยบายในเรื่องการสำรวจ และจัดทำแนวเขตการใช้ประโยชน์ที่ดิน ปรับปรุงกฎหมายป่าไม้ทั้ง 5 ฉบับ ให้สอดคล้องกับรัฐธรรมนูญ สนับสนุนการจัดการอย่างมีส่วนร่วม ของชุมชนท้องถิ่น การแก้ไขกฎหมายเกี่ยวกับที่ดินประเภทต่างๆ ให้องค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นมีอาจหน้าที่จัดการที่ดินทุกประเภทร่วมกับชุมชน และเปิดเผยข้อมูลที่ดินรัฐ และที่ดินเอกชนต่อสาธารณะ
8.ขอให้รัฐเร่งรัดการปฏิรูปกระบวนการยุติธรรมที่ด้านทรัพยากรธรรมชาติสิ่งแวดล้อม ความขัดแย้งเรื่องที่ดิน ที่อยู่อาศัย การฟ้องไล่ที่ การเรียกค่าเสียหายจากคนจน
9.ขอให้รัฐบาลสนับสนุนการจัดตั้งกองทุนเพื่อป้องกัน และแก้ไขปัญหาภัยพิบัติ สมทบกองทุนที่อยู่อาศัยและที่ดินทำกิน กองทุนสวัสดิการชุมชกองทุนสวัสดิการในระดับตำบล
10.ให้ยุติการจับกุมประชาชนจากกรณีพิพาทเรื่องที่ดินกับรัฐทุกกรณีและร่วมหาทางออกแสวงหาทางออกร่วมกันมากกว่าการใช้ มาตราการทางกฎหมายเพียงด้านเดียว


