รายงานความคืบหน้าการดำเนินงานโครงการบ้านมั่นคง กิจกรรมสำคัญที่เกิดขึ้นในเดือน เมษายน-พฤษภาคม 2552 มีรายละเอียดดังนี้
1) การสัมมนาการขับเคลื่อนขบวนการแก้ไขปัญหาที่ดินโดยภาคประชาชน
ในระหว่างวันที่ 21-23 เมษายน 2552 ที่ผ่านมา สำนักงานปฏิบัติการภาคเหนือ ได้จัดให้มีการสัมมนาการขับเคลื่อนขบวนการแก้ไขปัญหาที่ดินโดยภาคประชาชน ณ วังธารรีสอร์ท อ.ดอยสะเก็ด .เชียงใหม่ โดยมีผู้เข้าร่วมสัมมนาซึ่งเป็นตัวแทนจากบ้านมั่นคงเมือง บ้านมั่นคงชนบท เครือข่ายงานที่ดิน เครือข่ายประชาสังคม และหน่วยงานที่เกี่ยวข้อง เช่น อบต. ป่าไม้ ทรัพยากรฯ เป็นต้น จำนวนทั้งสิ้น 200 คน โดยมีข้อสรุปให้มีการจัดตั้งคณะทำงานแก้ไขปัญหาที่ดินภาคประชาชน ประกอบด้วย ตัวแทนเมือง ตัวแทนชนบท ตัวแทนเครือข่ายปฏิรูปที่ดิน ตัวแทนเครือข่ายอื่นๆ องค์กรพัฒนาเอกชน สสส. นักวิชาการ นักกฎหมาย พอช. ซึ่งจะมีบทบาทหน้าที่ ขับเคลื่อนภารกิจต่อจากเวทีสัมมนา ทำความเข้าใจระดับภาค และจัดตั้งชุดทำงานระดับภาคและจังหวัด โดยมีเป้าหมายใหญ่ร่วมกันคือ ให้ชุมชนมีสิทธิในการจัดการที่ดินโดยชุมชนเพื่อสร้างความมั่นคงในชีวิตอย่างยั่งยืน (กรรมสิทธิ์ร่วม/โฉนดชุมชน) โดยมุ่งเน้น ๑) การเชื่อมโยงในเรื่องทรัพยากรทั้งหมดในพื้นที่โดยไม่เฉพาะที่ดินเท่านั้นเพื่อนำไปสู่การรับรองสิทธิของชุมชน การจัดการทรัพยากรโดยชุมชน การจัดการร่วมในที่ดินโดยชุมชน ๒) ผลักดันนโยบายของรัฐในเรื่องของโฉนดชุมชน เพื่อนำไปสู่การจัดการที่ดินโดยชุมชน ๓) การแก้ไขระเบียบ ข้อบังคับ หรือยกเลิกข้อกฎหมายเรื่องเขตป่าสงวน เขตอุทยาน ที่ไม่สอดคล้องกับชุมชน ) พิสูจน์สิทธิ์ จัดทำระบบข้อมูล(แผนที่ วัฒนธรรม จารีต) สร้างพื้นที่รูปธรรม เพื่อนำไปสู่การเปลี่ยนแปลงในการจัดการที่ดินโดยขบวนองค์กรชุมชน ๕) เชื่อมโยงเครือข่ายขบวนที่ดินทั้งภาคเมืองและชนบท ๖) ผลักดันให้เกิดการแก้ไขปัญหาทั้งในระดับนโยบายและระดับพื้นที่เพื่อนำไปสู่การจัดการที่ดินโดยชุมชน ๗) ประสานความร่วมมือการทำงานร่วมกันระหว่างชุมชน ภาคี ท้องถิ่น
2) การสัมมนาแนวทางการส่งเสริมและพัฒนาสหกรณ์โครงการบ้านมั่นคง
เมื่อวันที่ 23 เมษายน 2552 ที่ผ่านมา สำนักงานโครงการบ้านมั่นคง ได้จัดให้มีการสัมมนาแนวทางการส่งเสริมและพัฒนาสหกรณ์โครงการบ้านมั่นคง ณ ห้องประชุมชั้น 3 สำนักพัฒนาและถ่ายทอดเทคโนโลยีการสหกรณ์ โดยมีผู้เข้าร่วมสัมมนาจากตัวแทนชุมชนในโครงการบ้านมั่นคง เจ้าหน้าที่ พอช. กรมตรวจบัญชีสหกรณ์ กรมส่งเสริมสหกรณ์ การรถไฟ ธนารักษ์ ละทรัพย์สินฯ ทั้งนี้เพื่อให้หน่วยงานที่เกี่ยวข้องทราบถึงข้อมูลโครงการบ้านมั่นคง รวมทั้งหาแนวทางการส่งเสริมสหกรณ์แก่ชุมชนในโครงการบ้านมั่นคง แนวทางการทำงานร่วมกันระหว่างชุมชนและสหกรณ์ เป็นแนวทางในการพัฒนาจัดทำโครงการต่อไปในอนาคต ซึ่งแนวทางการส่งเสริมพัฒนาชุมชนให้เข้มแข็งทั้งของ พอช. และกรมส่งเสริมสหกรณ์เป็นไปในทิศทางเดียวกันคือ องค์กรชุมชนเป็นเจ้าของ บริหารงานและดำเนินงานด้วยตัวเองเพื่อการพัฒนาคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น แต่ปัญหาที่เกิดขึ้นในการทำงานเกิดจากมาตรฐานและข้อตกลงที่แตกต่างกันของโครงการบ้านมั่นคงและกรมส่งเสริมสหกรณ์จึงทำให้ไม่สามารถแก้ไขปัญหาได้ ดังนั้นเพื่อให้เกิดรูปธรรมในพื้นที่ควรจะมีการสรุปปัญหาที่เกิดขึ้นนำเสนอต่อผู้บริหารและหารือหน่วยงานที่เกี่ยวข้องต่อไป และขอให้ทางภูมิภาคหารือร่วมกับหน่วยงานที่เกี่ยวข้องในพื้นที่ รวมทั้งจัดตั้งคณะทำงานร่วมกันต่อไป
3) รัฐมนตรีว่าการกระทรวงพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ ลงเสาเอกโครงการบ้านมั่นคงคำเขื่อนแก้วสามัคคี จังหวัดโยสธร
เมื่อวันที่ 26 เมษายน 2552 ที่ผ่านมา นายอิสสระ สมชัย รมว.พม. ได้เป็นประธานเปิดงานและลงเสาเอกโครงการบ้านมั่นคงชุมชนคำเขื่อนแก้วสามัคคี อ.คำเขื่อนแก้ว จ.ยโสธร โดยมีชาวบ้านที่เข้าโครงการ ประชาชนในพื้นที่และหน่วยงานต่างๆ ร่วมงานกว่า 300 คน โดย รมว.พม. กล่าวว่าผู้มีรายได้น้อยในชุมชนเมืองที่แออัดเป็นปัญหาที่สะสมมานาน และทุกประเทศทั่วโลกกำลังหาทางแก้ปัญหาอย่างเร่งด่วน ซึ่งอีกไม่กี่ปีข้างหน้า ประชากรส่วนใหญ่ของโลกจะอาศัยอยู่ในเมืองจะทำให้จำนวนคนจนในเมืองยิ่งมากขึ้น ทั้งนี้ชาวชุมชนแออัดมักถูกกีดกันออกจากการเป็นส่วนหนึ่งของเมือง ไม่มีที่อยู่อาศัยที่มั่นคง ขาดสาธารณูปโภคพื้นฐาน ขาดการศึกษา และขาดสุขอนามัย มีรายได้ต่ำ ไม่สามารถเข้าถึงการเงินในระบบได้ ส่งผลความไม่มั่นคงทางสังคม จนสูญเสียโอกาสที่จะได้รับจากการเจริญเติบโตของเมือง รัฐบาลได้ตระหนักถึงความสำคัญของปัญหาดังกล่าวเป็นอย่างดี จึงได้กำหนดเป็นนโยบายของรัฐที่จะแก้ไขปัญหาชุมชนแออัดให้หมดไป โครงการบ้านมั่นคงที่ดำเนินการโดย สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (พอช.) ได้คิดค้นแนวทางใหม่ที่จะทำเป็นขบวนการที่สามารถแก้ไขหลายๆ เรื่องพร้อมกัน ทั้งการแก้ไขปัญหาชุมชนแออัด ความมั่นคงทางด้านกายภาพ การปรับปรุงที่อยู่อาศัย เกิดสภาพแวดล้อมที่ดี และคุณภาพชีวิตที่เพิ่มขึ้น สำหรับนโยบายรัฐบาลระยะต่อไปนั้น จะเน้นในเรื่องของการสร้างความมั่นคงด้านการช่วยเหลือเกื้อกูลอย่างยั่งยืน ด้วยการส่งเสริมให้มีระบบการดูแลกันในชุมชน ทั้งการแก้ปัญหาที่ดิน สิ่งแวดล้อม เชื่อมโยงคน มีกองทุนร่วมกัน รวมถึงการรวมตัวกันจัดตั้งกองทุนสวัสดิการชุมชน ที่ทุกคนจะไม่อยู่อย่างโดดเดี่ยว มีระบบการช่วยเหลือกัน สวัสดิการชุมชนจึงเป็นส่วนสำคัญในการดูแลกันอย่างอบอุ่น และพึ่งตนเอง
4) ชุมชนบ้านมั่นคงบางพลีน้อย อบต.บางพลีน้อย อ.บางบ่อ จ.สมุทรปราการ ลงเสาเอกบ้าน 25 หลังแรกของชุมชน
เมื่อวันที่ 4 พฤษภาคม 2552 สหกรณ์บ้านมั่นคงบางพลีน้อย จำกัด องค์การบริหารส่วนตำบลบางพลีน้อย อ.บางบ่อ จ.สมุทรปราการ เครือข่ายบ้านมั่นคงสมุทรปราการ สหพันธ์พัฒนาองค์กรชุมชนคนจนเมืองแห่งชาติ (สอช.) สำนักงานปฏิบัติการภาคกรุงเทพฯปริมณฑลและตะวันออก สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (พอช.) และภาคีพัฒนาในพื้นที่ ได้ร่วมกันทำพิธีลงเสาเอกบ้านมั่นคงชุมชนบางพลีน้อย .บางพลีน้อย อ.บางบ่อ จ.สมุทรปราการ เฟสแรก จำนวน 25 หลัง ซึ่งทำให้สมาชิกชุมชนที่เริ่มต้นทำงานด้วยกันมาตั้งแต่ปี 2549 มีกำลังใจในการทำบ้านในฝันของตนเองให้เป็นความจริง และตั้งเป้าจะก่อสร้างบ้านให้เสร็จทั้งโครงการจำนวน 125 ลัง ภายในปี 2553
5)ายงานความคืบหน้าการอนุมัติโครงการบ้านมั่นคง
ณ ปัจจุบัน โครงการบ้านมั่นคงได้อนุมัติงบประมาณสนับสนุนการพัฒนากระบวนการในเมืองรวมแก่ 76 จังหวัด 249 เมือง/เขต 168 โครงการ จำนวนเงินรวม 108.36 ล้านบาท การสนับสนุนงบพัฒนาระบบสาธารณูปโภคแก่ 70 จังหวัด 243 มือง/เขต 731 โครงการ 1,304 ชุมชน 79,257 ครัวเรือน จำนวนเงิน 2,398.30 ล้านบาท งบบริหารจัดการการพัฒนา (5%) จำนวนเงิน 96.27 ล้านบาท งบสินเชื่อ 2,787.95 ล้านบาท โดยสามารถแยกเป็นพื้นที่ภาคได้ ดังนี้
|
ภาค |
จำนวนโครงการ |
จำนวนชุมชน |
ครัวเรือน |
งบสนับสนุนสาธารณูปโภคล้านบาท) |
บ้านกลาง,บ้านชั่วคราว,ศูนย์พักคนไร้บ้านล้านบาท) |
งบสินเชื่อล้านบาท) |
งบบริหารจัดการ 5%ล้านบาท) |
งบพัฒนากระบวนเมือง (ล้านบาท) |
|
กรุงเทพและปริมณฑล |
262 |
372 |
33,253 |
1,062.90 |
52.34 |
1,501.69 |
43.03 |
9.21 |
|
ภาคกลางบน |
36 |
47 |
2,488 |
81.43 |
2.46 |
146.18 |
3.33 |
2.71 |
|
ภาคตะวันตก |
31 |
51 |
4,113 |
124.68 |
1.92 |
44.01 |
4.68 |
0.77 |
|
ภาคตะวันออก |
46 |
58 |
4,878 |
166.35 |
3.93 |
294.40 |
6.18 |
2.78 |
|
ภาคตะวันออกเฉียงเหนือ |
172 |
299 |
14,316 |
445.34 |
8.17 |
404.62 |
19.15 |
11.22 |
|
ภาคใต้ |
101 |
234 |
11,117 |
302.97 |
20.52 |
266.28 |
11.96 |
25.22 |
|
ภาคเหนือ |
83 |
243 |
9,092 |
214.62 |
44.84 |
130.78 |
8.96 |
5.84 |
|
ส่วนกลาง |
|
|
|
|
|
|
|
50.61 |
|
รวม |
731 |
1,304 |
79,257 |
2,398.30 |
134.18 |
2,787.95 |
97.28 |
108.36 |
สำนักงานโครงการบ้านมั่นคง
18พฤษภาคม2552





