ชื่อเรื่อง : ๓ ทศวรรษ แนวคิดวัฒนธรรมชุมชน
ผู้เขียน : บำรุง บุญปัญญา
พิมพ์ครั้งที่ 1 : ธันวาคม 2549

เป็นหนังสือรวมบทความที่ประมวลแนวคิดและชุดประสบการณ์
ที่เกิดขึ้นท่ามกลางความเคลื่อนไหวปฏิบัติของ “บำรุง บุญปัญญา” ตลอดห้วงวันเวลากว่า 3 ทศวรรษที่ผ่านมา โดยเนื้อหาแบ่งออกเป็น 3 ภาค ดังนี้

ภาคหนึ่ง : ชุมชนกับการพัฒนาท่ามกลางวัฒนธรรมสองกระแส คือการสะท้อนให้เห็นถึงภาพวิถีชีวิตและทัศนะต่องานพัฒนาของผู้คนในชนบท ตลอดจนถึงความพยายามของนักพัฒนาในการที่จะทำความเข้าใจต่อวิถีชีวิตเหล่านั้น เพื่อนำไปสู่การแสวงหาศักยภาพของชุมชนซึ่งยังดำรงอยู่ และนำมาประยุกต์ใช้ในงานพัฒนา

ภาคสอง : ลุกขึ้นสู้! โลกาภิวัตน์ด้วยวัฒนธรมมชุมชน เป็นผลงานในเชิงวิเคราะห์ วิพากษ์ นโยบายการพัฒนาภาครัฐ ที่กำลังนำพาประเทศเข้าสู่แบบแผนการพัฒนาในระบบอุตสาหกรรมใหม่ (นิกส์)

ภาคสาม : การก่อรูปทางอุดมการณ์ สู่วิถีนิเวศวัฒนธรรม เป็นบททดลองนำเสนอว่าด้วยกระบวนการหล่อหลอมแนวคิด เปลี่ยนแปลงตัวตนของนักพัฒนาบนพื้นฐานการทำความเข้าใจกับระบบความสัมพันธ์ 3 ด้าน (มนุษย์กับมนุษย์, มนุษย์กับธรรมชาติ, มนุษย์กับสิ่งเหนือธรรมชาติ) ซึ่งความสัมพันธ์ทั้งสามด้านดังกล่าวนำไปสู่การก่อรูปแนวคิดเรื่อง “นิเวศวัฒนธรรม”