เมื่อวันเสาร์ที่ 10 ตุลาคม 2558 องค์การบริหารส่วนจังหวัดสุรินทร์จัดพิธีประเพณีแซนโฎนตาบูชาพันบรรพบุรุษ ประจำปี 2558 ณ อนุสาวรีย์พระยาสุรินทร์ภักดีศรีณรงค์จางวาง โดยมี นายอรรถพร สิงหวิชัย ผู้ว่าราชการจังหวัดสุรินทร์เป็นประธานในพิธี และกล่าวต้อนรับโดยนายกิติเมศร์ รุ่งธนเกียรติ นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสุรินทร์ โดยให้ชุมชนในเขตพื้นที่จังหวัดสุรินทร์มีส่วนร่วมในการแข่งขันการประกวดตกแต่งประเพณีการแซนโฏนตา มีประชาชน เข้าร่วมงานอย่างคับคั่ง และมีการจัดประกวด พิธีแซนโดนตา ในครั้งนี้
ชุมชนที่ได้รับราววัลชนะเลิศการประกวดในครั้งนี้ได้แก่ชาวชุมชน ต.กระเทียม อ.สังขะ จ.สุรินทร์ คว้าชัยขบวนแห่เครื่องเซ่นไหว้ สุดเข้มขลัง
นายอรรถพร สิงหวิชัย ผู้ว่าราชการจังหวัดสุรินทร์
กล่าวว่า ผมขอชื่นชมผู้ที่มีส่วนเกี่ยวข้องทุกท่าน ที่ช่วยผลักดันให้เกิดกิจกรรมงานประเพณีแซนโฎนตาบูชาบรรพบุรุษประจำปี 2558 ครั้งที่ 9 ขึ้น ไม่ว่าจะเป็นจังหวัดสุรินทร์องค์การบริหารส่วนจังหวัดสุรินทร์ สำนักงานวัฒนธรรมจังหวัดสุรินทร์โรงเรียนชุมชนคุ้มวัดกลุ่มเยาวชนและประชาชนทุกท่านที่ได้ให้ความร่วมมือร่วมใจกันจัดงานในครั้งนี้ให้มีความยิ่งใหญ่สมกับเป็นงานประเพณีดั้งเดิมของจังหวัดสุรินทร์ของเก่าและสอดคล้องกับหนึ่งในสิบสองแนวทางการสร้างค่านิยมหลักของคนไทย ตามนโยบายของคณะรักษาความสงบแห่งชาติ (คสช)ในการรักษาวัฒนธรรมประเพณีไทย งานประเพณีแซนโฎนตา เป็นงานประเพณีที่มีความสำคัญยิ่งต่อประชาชนชาวสุรินทร์เนื่องจากเป็นกิจกรรมที่เราได้ปฏิบัติสืบต่อกันมาทุกปีตั้งแต่โบราณกาลจนถึงปัจจุบันเป็นการแสดงออกถึงความกตัญญูกตเวทีต่อบรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้ว อีกทั้งยังเป็นการแสดงความรัก ความเอื้ออาทร ต่อบุพการี ผู้มีพระคุณ ในการจรรโลงสังคมของเราให้น่าอยู่ยิ่งขึ้น เราซึ่งเป็นคนรุ่นหลังควรช่วยกันอนุรักษ์วัฒนธรรมประเพณีอันดีงามเหล่านี้ไว้ เพื่อเป็นมรดกทางวัฒนธรรมอันล้ำค่า ให้อยู่คู่กับจังหวัดสุรินทร์ของเราตลอดไป ผู้ว่ากล่าว
นายกิติเมศร์ รุ่งธนเกียรติ นายกองค์การบริหารส่วนจังหวัดสุรินทร์
กล่าวว่า ประเพณีแซนโฎนตาเป็นประเพณีดั้งเดิมของจังหวัดสุรินทร์ที่ประชาชนชาวสุรินทร์ได้ถือปฏิบัติสืบทอดกันมาอย่างยาวนานและต่อเนื่อง เป็นการทำบุญให้แก่บรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้ว ให้ได้มารับกุศลผลบุญที่ลูกหลานได้อุทิศให้ซึ่งตรงกับวันแรม 14 ค่ำเดือน 10 ของทุกปีชาวสุรินทร์จะพร้อมใจกันอยู่ภาระหน้าที่การงานทั้งหมดและนัดหมายไปรวมกันณบ้านที่เป็นศูนย์กลางของครอบครัวส่วนใหญ่จะเป็นบ้านของผู้ที่อาวุโสที่สุดของครอบครัวพร้อมกับเตรียมเครื่องไหว้มาทำพิธีเซ่นหรือแฟนเช่นหัวหมูไก่เนื้อปลาข้าวสารข้าวสวยผลไม้ขนมหวานกระยาสารทข้าวต้มหมู และข้าวต้มหางยาวใส่กระเชอโฏนตา เพื่อไหว้บรรพบุรุษของตนเองที่ล่วงลับไปแล้ว ประเพณีแซนโดนตานอกจากเป็นการอุทิศส่วนกุศลให้แก่บรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้ว ยังเป็น กุศโลบาย ของบรรพบุรุษ ที่มีจุดมุ่งหมายให้ลูกหลานได้แสดงออกถึงความ กตัญญูกตเวทีต่อบรรพบุรุษ ผู้มีพระคุณ และมีโอกาสได้พบปะเครือญาติเพื่อ สร้างปฏิสัมพันธ์ที่ดีต่อกัน ได้พึ่งพาอาศัยช่วยเหลือซึ่งกันและกัน ทั้งยังมีความเชื่อว่าวันแซนโฎนตานี้ถ้าลูกหลานคนใดไม่ได้จัดทำ หรือไม่ได้ไปร่วมแซนโฎนตา โดยไม่มีเหตุอันควรบรรพบุรุษที่ล่วงลับไป แล้วอาจไม่พอใจส่งผลให้ การทำมาหากินประกอบ อาชีพไม่ราบรื่นไม่ก้าวหน้า จิตใจเป็นกังวล ไม่เป็นสุข หรือความเชื่อเหล่านี้ชาวจังหวัดสุรินทร์ส่วนใหญ่จึงไปร่วมพิธีแซนที่บ้านบรรพบุรุษหรือไม่ก็จัดพิธีแซนที่บ้านของตนเองทุกปีจากความสำคัญของวัฒนธรรมประเพณีที่ถือปฏิบัติมาอย่างยาวนานของชาวสุรินทร์ นายก อบจ.กล่าว
การจัดงานประเพณีแซนโฎนตามีวัตถุประสงค์สำคัญคือเพื่ออนุรักษ์ประเพณีดั้งเดิมประจำปีของจังหวัดสุรินทร์เพื่อกระตุ้นเตือนให้ประชาชนเห็นความสำคัญของประเพณีแซนโฎนตาแล้วเพื่อปลูกฝังให้เยาวชนมีคุณธรรม โดยแสดงความกตัญญูต่อผู้มีพระคุณ และบรรพบุรุษ โดยกำหนดกิจกรรมการแซนโฏนตาต่อพระยาสุรินทร์ภักดีศรีณรงค์จางวาง เพื่อเป็นการบูชาบรรพบุรุษที่ล่วงลับไปแล้ว การจัดประเพณีแซนโฎนตา บูชาบรรพบุรุษ ได้รับความสนใจจากนักท่องเที่ยว และประชาชนในพื้นที่มากขึ้นเป็นลำดับ เด็ก เยาวชน มีความตื่นตัวและรับรู้ถึงคุณค่าของประเพณีงานประจำปีของจังหวัดสุรินทร์แบบดั้งเดิมและรู้สึกภาคภูมิใจ ที่ได้เข้ามามีส่วนร่วมในงานประเพณีอันดีงามของท้องถิ่นเพื่อร่วมกันอนุรักษ์สิ่งที่ดีสืบไป





