
นางสาวสุภาภรณ์ ดำรงพันธ์ เจ้าหน้าที่ปฏิบัติการชุมชน สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (พอช.) ได้สร้างความเข้าใจให้ผู้เข้าร่วมเวทีว่า ภาคกลางปักธงลงเป้าหมาย โดยใช้”พื้นที่เป็นตัวตั้ง”และ“พัฒนาตำบลเข้มแข็ง สู่จังหวัดจัดการตนเอง” และนิยาม : ชุมชนท้องถิ่นตำบล/เมือง/จังหวัด มีการบริหารจัดการทุนของตนเอง ทั้งภายในและภายนอกที่มีอยู่อย่างเหมาะสมถูกต้อง เป็นธรรม เอื้อต่อการจัดทำแผนการพัฒนาเพื่อการแก้ไขปัญหาทุกๆด้าน มีการดำเนินงานอย่างต่อเนื่อง ด้วยการตัดสินใจอย่างมีส่วนร่วมกับทุกภาคส่วน ยึดหลักธรรมาภิบาล และเป็นที่ยอมรับ ส่งผลให้คนในท้องถิ่น มีคุณภาพชีวิตที่ดีขึ้น“ประชาชนมีความอยู่เย็นเป็นสุข โดยมีวิถีชีวิตที่ดีขึ้นอย่างมั่นคง”
ตำบลรูปธรรมของจังหวัดชัยนาท 18 ตำบลมีแนวทางดำเนินการสู่“ชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเอง”คือ1. สร้างพื้นที่รูปธรรมตำบลเป็นกลไกการขับเคลื่อนงานด้วยทุนตนเอง เพื่อผนึกพลังท้องถิ่น ท้องที่และจังหวัด ขบวนงานพัฒนาทุกประเด็นในพื้นที่ และก่อรูปเป็นเครือข่ายการพัฒนา “ทำ 1 เรื่องส่งผลสู่เรื่องอื่นๆ”
2.จัดทำข้อมูล สนับสนุน ค้นหาประเด็นงานร่วม เพื่อสร้างความรู้ความเข้าใจเป้าหมายการพัฒนาให้เกิดความชัดเจนร่วมกัน
3.มุ่งบูรณาการงานเพื่อช่วยเหลือกัน “สร้างถาดร่วม” รวมพลังกันระหว่าง ผู้นำองค์กรชุมชน ท้องถิ่น ท้องที่ ประสานเชื่อมโยงหน่วยงานภาคีมาหนุนเสริมสร้างขบวนการชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเอง “บนฐานข้อมูล ความรู้และปัญญา”
4.ใช้สภาองค์กรชุมชนเป็นกลไกหลักหรือประเด็นงานอื่นๆในการเชื่อมโยงการทำงานของกลุ่มองค์กรในท้องถิ่นอย่างจริงจัง
5.มุ่งเน้นการสร้างพัฒนาคนให้มีความสุข ความสามารถในการทำงานพัฒนา
6.กำหนดตัวชี้วัดเพื่อบรรลุเป้าหมายให้วัดความสำเร็จทั้งเชิงปริมาณและคุณภาพเพื่อพัฒนาตำบลรูปธรรมจัดการตนเอง จังหวัดจัดการตนเอง ขยายผลไปสู่มิติอื่นให้ครอบคลุมวิถีชีวิตของชุมชน
7.สร้างระบบธรรมาภิบาลระดับพื้นที่ และบริหารจัดการที่ดี
8.สร้างองค์ความรู้เพื่อการสื่อสารขยายผลสู่สาธารณะและนโยบาย
ซึ่งผลลัพธ์เชิงคุณภาพในการดำเนินงานขับเคลื่อนตำบลรูปธรรมสู่“ชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเอง” คือ
1. มีระบบฐานข้อมูลถูกต้อง ทันสมัย พร้อมใช้
2. มีการเปิดพื้นที่ใหม่ในการยกระดับพื้นที่รูปธรรม มีการวิเคราะห์พื้นที่ยกระดับการพัฒนากิจกรรมที่ดำเนินการมุ่งเน้นการพัฒนาระบบเศรษฐกิจและทุนชุมชนฐานราก
3. ตำบลต้องมีแผนพัฒนาชุมชนทั้งในด้านสังคม เศรษฐกิจ และทรัพยากรสิ่งแวดล้อม
4. มีการใช้สภาองค์กรชุมชนตำบลเป็นเวทีกลางในการเชื่อมโยงและจัดทำแผนพัฒนาชุมชนท้องถิ่น
5. บูรณาการแผนและประสานความร่วมมือกับหน่วยงานและภาคีพัฒนา
6. มีการพัฒนาศักยภาพแกนนำในขบวนบนฐานบทเรียนการจัดการความรู้จากการทำแผนพัฒนาตำบล
7. มีระบบธรรมาภิบาลระดับพื้นที่
8. เกิดชุดความรู้ตำบลพัฒนาระบบเศรษฐกิจและทุนชุมชนจากฐานราก
9. เกิดการสื่อสารสู่สาธารณะ

ด้านนางสาวพัชร เอี่ยมพ่วง เจ้าหน้าที่ปฏิบัติการชุมชน สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (พอช.) ได้กล่าวว่า ความสำคัญของบันทึกความร่วมมือมีเจตนารมณ์ร่วมกันในการดำเนินโครงการ เพื่อเสริมสร้างความเข้มแข็งของชุมชนท้องถิ่นในแนวทางที่ใช้พื้นที่เป็นตัวตั้งและองค์กรชุมชนเป็นแกนหลักในกระบวนการของโครงการ ทั้งการพัฒนาระบบข้อมูล การวิเคราะห์ การวางแผน การดำเนินการ การติดตามประเมินผล และการเรียนรู้ให้มีประสิทธิภาพตามหลักการบริหารจัดการที่ดี รวมถึงการเชื่อมโยงและจัดความสัมพันธ์ที่เหมาะสมกับองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่น ภาครัฐ และภาคีพัฒนาที่เกี่ยวข้อง เพื่อมุ่งสู่เป้าหมาย “ชุมชนท้องถิ่นจัดการตนเอง” ทั้งด้านสังคม เศรษฐกิจ ทรัพยากร และการเมืองของชุมชนท้องถิ่นให้เป็นรูปธรรมและส่งผลต่อการเปลี่ยนแปลง เช่น โครงสร้างและนโยบายระดับต่าง ๆ หลักการสำคัญของการร่วมมือ คือ ความมุ่งมั่นร่วมกันทำให้บรรลุเป้าหมายของโครงการตามบทบาทภารกิจของแต่ละฝ่าย ด้วยความรับผิดชอบและเกื้อกูลซึ่งกันและกัน เพื่อขับเคลื่อนตำบลรูปธรรมจังหวัดชัยนาท ให้มีแผนการปฏิบัติงานร่วม เพื่อเชื่อมโยงกับหน่วยงานภาคีและกลุ่มองค์กรในระดับพื้นที่ตำบล และใช้สภาองค์กรชุมชนเป็นเครื่องมือในการเป็นเวทีกลางในการพูดคุยแก้ไขปัญหาในพื้นที่ตำบล เพื่อจัดทำเป็นแผนพัฒนาตำบลร่วมกันและเสนอต่อองค์กรปกครองปกครองส่วนท้องถิ่นและหน่วยงานภาคี เพื่อให้บรรจุเป็นแผนพัฒนาระดับตำบลและนำไปสู่การแก้ไขปัญหาต่อไป

การขับเคลื่อนงานตำบลรูปธรรมสู่ความสำเร็จที่เกิดขึ้นในระดับพื้นที่ตำบล ก่อให้เกิดความชัดเจน ของพื้นที่รูปธรรม ในเรื่องของแผนงาน กิจกรรมการแก้ไขปัญหา กลไกการทำงาน การมีส่วนร่วมของชุมชน และศักยภาพขององค์กรชุมชนในการประสานความร่วมมือกับส่วนท้องถิ่นและหน่วยงาน ให้เข้ามามีบทบาทสนับสนุนงานของชุมชนมากขึ้น แต่ทั้งนี้การขับเคลื่อนงานเพื่อให้เกิดผลสำเร็จในวงกว้าง ขบวนองค์กรชุมชนจำเป็นต้องมีการผลักดันและขยายผลการทำงานให้ครอบคลุมพื้นที่ทั้งจังหวัด เชื่อมโยงหน่วยงานภาคีความร่วมมือที่เกี่ยวข้องให้มากขึ้น ตลอดจนการผลักดันแผนงานขององค์กรชุมชนให้สามารถเข้าไปเป็นส่วนหนึ่งของแผนงานท้องถิ่นและหน่วยงานในระดับนโยบายให้ได้
จรรยา กลัดล้อม ผู้สื่อข่าวชุมชนจังหวัดชัยนาท : รายงาน





