ขบวนองค์กรชุมชนจังหวัดร้อยเอ็ด คณะเครือข่ายประชาสังคมจังหวัดร้อยเอ็ดยกระดับเปลี่ยนทิศทางขบวนภาคประชาชนสภาองค์กรชุมชนตำบลเป็นสภาสาเกษนคร สู่แผนนโนบายสารธาณะจังหวัดร้อยเอ็ด การพัฒนาชุมชนท้องถิ่นการจัดการพึ่งพาตนเองอย่างยั่งยืน การมีส่วนร่วมในการศึกษาปัญหาชุมชน ฐานข้อมูลสภาพปัญหาผลกระทบท้องถิ่น จัดเวทีส่วนร่วมในการวิเคราะห์ปัญหา วางแผนแก้ไขปัญหาปฏิบัติการ และร่วมรับผิดชอบร่วมกันการพัฒนาชุมชนท้องถิ่น จัดทำแผนแบบมีส่วนร่วมกับสภาองค์กรชุมชนตำบลดำเนินมาแล้ว จำนวน ๑๑๙ ตำบล ในปี ๒๕๕๙ เพิ่มมีอีก ๑๘ ตำบล รวมเป็น ๑๓๗ ตำบล โดยรวมจังหวัดร้อยเอ็ดมีพื้นที่ตำบล ๒๐๒ ตำบล ๒๐ ตำบล ร่วมขับเคลื่อนสร้างแกนนำชุมชน ๔,๐๖๐ คน  ได้ร่วมกำหนดวิสัยทัศน์ หรือเป้าหมายการพัฒนาจังหวัดร้อยเอ็ด อีก ๕ ปี “ร้อยเอ็ดเมืองเกษตร พามี อยู่ดี มีแพง”  โดยการขับเคลื่อนการพัฒนาทุกภาคีพัฒนาทุกส่วนภายใต้ ชื่อ  “สภาสาเกษนคร”  อยากเห็นพี่น้องประชาชนคนร้อยเอ็ดอยู่ดีมีแฮงเป็นสุขมากขึ้น

ในรอบ ๑ ปีที่ผ่าน สภาสาเกษนคร ร่วมเครือข่ายภาคประชาสังคม รวบรวมเครือข่าย ๙ ด้าน อสม. สภาเกษตรกรร้อยเอ็ด กองทุนหมู่บ้าน กลุ่มบทบาทสตรี อป.พร. อบต. เทศบาล อบจ. ฯลฯ ร่วมกันสรุปประสบการณ์การนำแผนยุทธศาสตร์ แผนชุมชนตำบล นโยบายอำเภอสู่การปฏิบัติให้เป็นรูปธรรมและการยกระดับสู่นโยบายสาธารณะ พัฒนากลไลการทำงานบทบาทของสภาสาเกษนครให้เป็นเครื่องมือเวทีร่วมทุกๆองค์กร จัดเตรียมฐานข้อมูลตำบลร่วมประเมินผลในตำบล ประเด็นการจัดสวัสดิการชุมชน ประเด็นที่อยู่อาศัย ประเด็นเศรษฐกิจทุนชุมชน และอื่นๆ มาปรุงปรุงแก้ไขนำเสนอต่อในระดับพื้นที่อำเภอ ระดับจังหวัดร่วมกันสร้างการยอมรับเป้าหมายการพัฒนาเชิงนโยบายสาธารณะ  ซึ่งมีการจัดตำบลจัดการตนเอง ๓ ตำบล คือ ๑.ตำบลเมืองบัว อำเภอเกษตรวิสัย ๒.ตำบลหินกอง อำเภอสุวรรณภูมิ ๓.ตำบลบึงนคร อำเภอธวัชบุรี จังหวัดร้อยเอ็ด

ตำบลที่ขับเคลื่อนเรื่องเศรษฐกิจทุนชุมชน มี ๑๓ ตำบล คือ ๑.ตำบลจำปาขัน อำเภอสุวรรณภูมิ ๒.ตำบลหนองหิน ๓.ตำบลหนองบัว อำเภอเมืองสรวง ๔.ตำบลโพธิ์ทอง ๕.ตำบลศรีโคตร อำเภอจตุรพักพิมาน ๖.ตำบลธงธานี  อำเภอธวัชบุรี ๗.น้ำอ้อม ๘.ตำบลเหล่าหลวง อำเภอเกษตรวิสัย ๙.ตำบลเมืองน้อย ๑๐.ตำบลปอภาร ๑๑.ตำบลสะอาดสมบูรณ์ อำเภอเมืองร้อยเอ็ด ๑๒.ตำบลแสนชาติ อำเภอจังหาร  ๑๓.ตำบลหนองแคน  อำเภอปทุมรัตต์ จังหวัดร้อยเอ็ด

ส่วนประเด็นเรื่องการจัดการที่ดินที่อยู่อาศัย มี ๒ ตำบล คือ ตำบลกำแพง อำเภอเกษตรวิสัย และตำบลบัวแดง อำเภอปทุมรัตต์ จังหวัดร้อยเอ็ด เราจะต้องยอมรับการพัฒนาชุมชนท้องถิ่นพี่น้องประชาชนชาวร้อยเอ็ด ได้รุกขึ้นมาจัดการแก้ไขปัญหาของตนเองดำเนินการพัฒนาชุมชนท้องถิ่นเคียงบ่าเคียงไหล่กับหน่วยงานภาครัฐ ภาคเอกชนและองค์กรปกครองส่วนท้องถิ่นตลอดมา

จากบทเรียนประสบการณ์การพัฒนาที่ผ่านมาพบว่า การพัฒนาชุมชนในท้องถิ่นต่างคนต่างทำ นโยบาย ความเชื่อ ความคิดขององค์กรตนเอง เดินไปคนละทิศทาง สภาพปัญหาของพี่น้องประชาชนในทุกๆด้านทุกๆมิติก็ยังคงมีอยู่เรื่อยๆ สภาผู้นำองค์กรชุมชนจังหวัดร้อยเอ็ด เป็นพื้นที่กลางในระดับจังหวัด มีตัวแทนองค์กรหน่วยงานภาคีพัฒนาทั้งภาครัฐ  เอกชน  องค์กรชุมชนได้ร่วมแลกเปลี่ยน ช่วยกันคิดวางแผน ช่วยกันทำงานร่วมมือกัน เพื่อแก้ไขปัญหาชุมชนท้องถิ่นให้สามารถพึ่งพาตนเองของประชาชน จนกระทั่งเมื่อปี พ.ศ.๒๕๕๑  ได้มี พ.ร.บ.สภาองค์กรชุมชน พ.ศ.๒๕๕๑ มีการจดแจ้งจัดตั้งกลุ่มชาวบ้าน  องค์กรชุมชนขึ้น  ภายใต้การกำกับดูแล ส่งเสริมหนุนเสริมขององค์กร สถาบันพัฒนาองค์กรชุมชน (องค์การมหาชน) พอช. กระทรวงการพัฒนาสังคมและความมั่นคงของมนุษย์ พม. มีการเชื่อมร้อยเครือข่ายในระดับอำเภอ ๒๐ อำเภอ ในนามสภาพลเมือง วางยุทธศาสาตร์การพัฒนาจังหวัดภาคประชาชน วางแผนกระบวนการพัฒนาสู่การพึ่งพาตนเอง การบริการจัดการองค์กร การพัฒนาจังหวัดร้อยเอ็ดภาคประชาชนร่วมมือกัน “เมืองเกษตรพามี  อยู่ดี  มีแฮง” อย่างเป็นรูปธรรมและต่อเนื่อง  สู่กลไลการพัฒนาสภาสาเกษนคร

นายประจักร  อาษาธง ประธานสภาสาเกษนคร จังหวัดร้อยเอ็ดเล่าว่า ปี ๖๐ –๖๑ สภาสาเกษตรนคร มีการวางแผนนโยบายสู่สาธารณะ ระดับตำบล ระดับอำเภอ ระดับจังหวัด มีวาระความมั่นคงอาหารปลอดภัย ด้านเกษตรอินทรีย์ ชุมชนที่อยู่อาศัย ชุมชนตำบลจัดการตนเอง จะให้มีการแปรรูปผลิตภัณฑ์ท้องถิ่นชุมชนจะผลิตขึ้นเองนำมาใช้กันเอง ตระหนักต่ออาหารความปลอดภัยทางอาหารความเป็นอยู่ มีการซื้อขายภายในตำบล พร้อมนำระบบการสื่อสารมาใช้ให้เกิดประโยชน์สูงสุด พี่น้องชาวบ้านจะต้องมีพื้นที่จัดการตนเองมีความพึ่งพาตนเองร่วมกัน สภาสาเกษนครเปิดโอกาสให้ทุกๆคน ทุกองค์กรเข้ามามีส่วนร่วมในกระบวนการขับเคลื่อนกิจกรรมพัฒนาท้องถิ่นตนเอง เป็นกลไลส่งเสริม พัฒนา สนับสนุนการพัฒนาองค์กรชุมชน  ภาคีพัฒนาให้เข้มแข็ง พัฒนาศักยภาพผู้นำเปลี่ยนแปลงรุ่นใหม่

เพราะบทเรียนชุมชนที่ผ่านมา ๑๒ ปี ชาวบ้านเปลี่ยนตามระบบนายทุนเป็นไปตามกระแสสังคมนิยม ทำไหมเศรษฐกิจสังคมชุมชนที่ผ่านมา วิถีชีวิตครอบครัวชุมชนชาวบ้านจะต้องพึ่งนายทุนด้านเดียว ซื้อข้าวปลูกไว้เพาะขยายพันธุ์เองในไร่แปลงนาตนเอง ซื้อข้าวไว้กิน ซื้อปุ๋ยในราคาแพง มีการประกาศขายที่ดินที่อยู่อาศัยเพิ่มขึ้นเรื่อยมา คนหนุ่ม-สาว วัยกลางคนจำทนต้องย้ายถิ่นฐาน เข้าไปสู่เมืองกรุงเพื่อแลกเงินขายแรงงานรับจ้างทั่วไป

สภาสาเกษนคร จังหวัดร้อยเอ็ด เป็นสภาฯที่นำหลักธรรมาธิบาลมาสู่การบริการจัดการ เริ่มต้นจากคน องค์กรที่สนใจสมัครใจเข้าร่วมมีความตั้งใจจะทำงานร่วมกันพัฒนาศักยภาพพื้นที่ต้นแบบการพึ่งตนเองและการพัฒนาที่ยั่งยืน การเปิดประชุมจะร่วมกันเลือกก่อนประชุมสภาฯทุกๆครั้ง สมาชิกมาจากภาคีเครือข่ายผู้มีจิตอาสา เสียสละช่วยเหลือสังคมชุมชนท้องถิ่น สภาองค์กรชุมชนตำบล องค์กรพัฒนาเอกชนองค์กรสาธารณะประโยชน์ที่ทำงานด้านต่างๆ องค์กรสื่อมวลชน องค์กรภาครัฐ องค์กรผู้ด้วยโอกาส ผู้สูงอายุ ผู้พิการ องค์กรเอกชน กลุ่มเด็กเยาวชน กองทุนสวัสดิการชุมชน มีตัวแทนระดับอำเภอมาสารถเป็นตัวแทนระดับจังหวัดอย่างน้อย ๔๕ คน จัดให้มีที่ปรึกษาอย่างน้อย ๒ คน มีตำแหน่งเลขานุการ จำนวน ๑ ตำแหน่ง ซึ่งทำหน้าที่ประสานงานทำหน้าที่อำนวยการ ร่วมกันวางแผนยุทธศาสตร์การพัฒนาจังหวัดร้อยเอ็ดและพัฒนากิจกรรมสภาสาเกษนครต่อไป

มานะ  เหนือโท ศูนย์ข่าวทุ่งกุลา  รายงาน