“ชุมชนตำบลโรงหีบบ้านเราก็มีประวัติศาสตร์ความเป็นมา ทรัพยากรธรรมชาติก็มีความอุดมสมบูรณ์ วิถีชีวิตและวัฒนธรรมก็เป็นอัตลักษณ์เฉพาะของคนตำบลโรงหีบ ระยะทางก็ไม่ไกลจากตลาดน้ำอัมพวา ไม่ยากถ้าเราจะร่วมกัน ช่วยกันพัฒนา ขับเคลื่อนการท่องเที่ยวโดยชุมชน สร้างชุมชนเราสู่การเป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรและธรรมชาติ เวลานักท่องเที่ยวมาเที่ยวกันที่อัมพวาแล้วก็อยากให้แวะมาเที่ยวที่ตำบลโรงหีบบ้าง”

คุณชัยยุทธ โพธิ์ไทย ประธานสภาองค์กรชุมชนตำบลโรงหีบกล่าวไว้ในการหารือร่วมกันของแกนนำและผู้ที่เกี่ยวข้องผ่านเวทีสภาองค์กรชุมชน

ตำบลโรงหีบ อำเภอบางคนที จังหวัดสมุทรสงครามมี 9 หมู่บ้าน 536 ครัวเรือน ประชากรประมาณ 2,000 คน พื้นที่ประมาณ 5ตารางกิโลเมตรลักษณะทางกายภาพเป็นพื้นที่ราบลุ่ม ดินดำน้ำชุ่ม ติดแม่น้ำแม่กลองจึงเหมาะแก่การทำการเกษตรที่เป็นวิถีชีวิตและการประกอบอาชีพของคนตำบลโรงหีบ อาทิ สวนส้มโอ สวนมะพร้าว สวนกล้วย

ในอดีตตำบลโรงหีบเดิมเป็นพื้นที่ปลูกข้าวทำนา ที่มีความอุดมสมบูรณ์จากแม่น้ำแม่กลอง ต่อมาพื้นที่ดินเริ่มเสื่อมสภาพประชาชนจึงเปลี่ยนมาทำการปลูกอ้อย จนกระทั่งมีชาวจีนได้ล่องเรือมา และทำการค้าขายและซื้ออ้อยจากประชาชนในพื้นที่ เพื่อส่งโรงงานน้ำตาลที่จังหวัดราชบุรีและชาวจีนได้เข้ามาอยู่ในพื้นที่และได้ขุดคลองโรงหีบ เพื่อให้เรือสามารถเข้าถึงไร่อ้อยได้สะดวกขึ้น และได้สร้างโรงหีบอ้อยอยู่ที่หมู่ที่ 6 ซึ่งต่อมาสภาพดินและสภาพอากาศเปลี่ยนไป การปลูกอ้อยไม่ได้ผล ประชาชนจึงหันมาปลูกไม้ยืนต้น คือมะพร้าว ส้มโอ เป็นต้น และโรงหีบอ้อยได้เลิกกิจการ และรื้อถอนออกไป โรงหีบอ้อยที่ได้สร้างไว้ในอดีตจึงเป็นที่มาของชื่อตำบลโรงหีบ

การขับเคลื่อนงานเพื่อสร้างชุมชนเข้มแข็งที่ตำบลโรงหีบได้ถูกสานต่อและสร้างขึ้นจนขยายฐานแนวคิดสู่การขับเคลื่อนชุมชนสู่การเป็นแหล่งท่องเที่ยวขึ้น คณะกรรมการขับเคลื่อนการจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชนได้ดำเนินการเรื่องนี้อย่างจริงจัง พาแกนนำไปเรียนรู้กับชุมชนที่ได้ดำเนินการขับเคลื่อนการท่องเที่ยวโดยชุมชน กลับมาแลกเปลี่ยนเรียนรู้กันในชุมชนเพื่อเปิดพื้นที่ชุมชนให้เป็นแหล่งท่องเที่ยวเชิงเกษตรและธรรมชาติ

 สำหรับแหล่งท่องเที่ยวของตำบลโรงหีบเป็นเชิงเกษตรและธรรมชาติที่สอดคล้องกับอาชีพและวิถีชีวิตของคนในพื้นที่อาทิ สวนส้มโอพันธุ์ขาวใหญ่มีหลายสวนในพื้นที่สามารถเข้าชม ชิม และเก็บส้มโอจากสวนได้เอง สวนมะพร้าวสามารถเรียนรู้การปีนต้นมะพร้าวการแปรรูปน้ำตาลมะพร้าวด้วยการเคี่ยวแบบโบราณ  การล่องเรือตกกุ้งในแม่น้ำแม่กลอง ชมการแกะสลักและการปั้นจากดินหอม ชมพิพิธภัณฑ์พื้นบ้าน เป็นต้น ตำบลโรงหีบไม่มีเพียงแค่สวนผลไม้ ยังมีอาหารพื้นที่บ้านและขนมไทยชนิดต่างๆที่เป็นเอกลักษณ์ของท้องถิ่นให้ได้ลิ่มชิมรส ส่วนที่พักมีทั้งโฮมเสตย์ของชุมชนและรีสอร์ทที่สามารถอำนวยความสะดวกสำหรับคนที่ต้องการพักในพื้นที่อีกด้วย

นอกจากนั้นยังมีสถานที่ท่องเที่ยวข้างเคียงที่สามารถเดินทางต่อไปได้คือ ตลาดน้ำบางน้อย เทศบาลตำบลกระดังงา ซึ่งเป็นพื้นที่ที่อยู่ในเครือข่ายการจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชนด้วยกัน



การจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชนเป็นทางเลือกอีกรูปแบบหนึ่งที่คนในชุมชนลุกขึ้นมาจัดการผ่านการมีส่วนร่วมของคนในชุมชนเพื่อพัฒนาเศรษฐกิจของคนในชุมชนให้คนในชุมชนอยู่ร่วมกันอย่างมีความสุข โดยยึดหลักคนในชุมชนมีส่วนร่วมและเป็นเจ้าของ คนในชุมชนต้องลุกขึ้นมาจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชนเพื่อชุมชน และต้องยึดอัตลักษณ์ของชุมชนไม่เปลี่ยนตามต้องการของภายนอก ไม่เน้นทำเพื่อเงินแต่ทำเพื่อความสุข

หวังเป็นอย่างยิ่งว่า กระแสการท่องเที่ยวที่กำลังตื่นตัวเป็นอย่างมากในขณะนี้จะทำให้ชุมชนในพื้นที่ต่างๆ ได้หันมาให้ความสนใจกับการจัดการท่องเที่ยวโดยชุมชนกันเพิ่มมากขึ้น จึงอยากจะเชิญชวนให้ไปเที่ยวและให้กำลังใจกันมากๆ



วิชัย  นะสุวรรณโน รายงาน